5 oktober 2009

De sociale en economische gevolgen van de budgettaire ramp in België (Paul Vreymans)

Belgische politici lijken de ernst van de budgettaire ramp nog steeds niet te snappen. Di Rupo blijft zich verzetten tegen besparingen onder het devies dat hij de “huidige generatie niet wil opofferen voor die van onze kinderen”. Nog altijd betwisten socialisten structurele oplossingen voor de Waalse inefficiëntie, de graaicultuur in de intercommunales, de wijdverspreide corruptie en voor het veel te luxueus “sociaal” hangnet. Di Rupo’s commentaar klonk dan ook als een oorlogsverklaring in de oren van de jongere generatie. Maar ook Luc Coene van de Nationale Bank lacht de budgettaire problemen nog weg met het populisme dat een land toch niet failliet kan gaan omdat het altijd belastingen kan heffen. Zelfs de ernstige Marianne Thijssen (CD&V) onderschat de hoogdringendheid voor de sanering. In een radio-interview noemde zij de besparingseisen van de CD&V en VLD-jongeren dan wel terecht, maar vond ze momenteel niet opportuun.

Fiscale draagkracht overschreden

Verantwoordelijke beleidslui zouden beter moeten weten. Met name dat Staten wel degelijk kunnen falen en dat we verkwistingen beter vandaag nog stoppen dan morgen. Welke kromme redeneringen Keynesiaanse professoren daarover ook mogen verzinnen. Feit is dat het Belgisch overheidsbeslag volgens de laatste OESO raming nu al 53,9% bedraagt en volgend jaar 55,2%. Vanaf 2012 komt de vergrijzing de budgettaire nood nog aandikken met 6 à 8%, terwijl ons overheidsbeslag de limieten van de fiscale draagkracht nu al heeft overschreden.

Een overheidsbeslag van 55% op de vrucht van ons aller arbeid betekent niet alleen maar een moreel onrecht. Van groter economisch belang is dat bij zo’n hoge belastingsdruk, belastingsverhogingen als gevolg van de Laffer-effecten steevast leiden tot lagere belastingsontvangsten, met als gevolg dat de staat en dus de pensioenen, gezondheidszorg en ambtenarenwedden zeer binnenkort onfinancierbaar worden. Immers sedert we onze monetaire politiek aan de ECB hebben toevertrouwd, kan onze overheid ook niet meer zelf het nodige geld bijeendrukken, terwijl nieuwe staatsleningen de krapte op onze geldmarkt nog zouden aanscherpen en onze staatsschuld stilaan in de vuurlijn brengen voor een lagere rating. Dat alles met al de gekende risico’s van dien op stijgende rentelasten en een nieuwe rentesneeuwbal. De economen Laffer en Armey hebben jaren geleden al voor die fiscale val gewaarschuwd.

Laffer-effecten

Belgisch fiscaal stelsel is gekenmerkt door een zeer progressieve belastingsschaal en een laag aandeel consumptiebelastingen. België haalt slechts 28,8% van zijn belastingsopbrengsten uit consumptie. Dit is kleinste aandeel van Europa en maakt ons belastingstelsel niet alleen tot het minst milieuvriendelijke maar vooral ook tot het meest demotiverende.

Door de nefaste combinatie van het zwaar overheidsbeslag van 55% en de zeer demotiverende belastingsstructuur zijn onze marginale aanslagvoeten arbeidsontradend zwaar geworden. Zeker in Vlaanderen, waar de gemiddelde belastingopbrengst per inwoner nog 9,1% boven het rijksgemiddelde ligt. Zelfs modale tweeverdieners zitten al vlug aan het arbeidsontradend marginaal tarief waarbij de netto opbrengst van elke extra inzet negatief wordt. A fortiori als men alle arbeidskosten meerekent en de talloze degressieve sociale tegemoetkomingen zoals we die kennen in de kinderopvang, bij studiebeurzen, sociale woningen, sociale leningen, renovatiepremies enz.

Zo'n sociaal model met negatieve incentives kan maar korte tijd overeind blijven. Al snel krijgen veelverdieners de absurditeit van het systeem in de gaten en na verloop van tijd ontdekt zelfs Jan Modaal de vele financiële nadelen die vasthangen aan zijn productieve inzet. Wanneer ook de meest plichtsgetrouwe gezinnen zich realiseren dat twee banen in één gezin nauwelijks loont, of dat zij zich geen dubbele loopbaan meer kunnen veroorloven gaan ook zij hun productieve terugschroeven. Begin der jaren 90 heeft de “sociale modelstaat” Zweden dit scenario al eens meegemaakt. In korte tijd is hun economie toen ingestort, en zijn ze teruggevallen van de vierde welvarendste natie ter wereld tot rang 17 met alle sociale gevolgen van dien.

Onwerkzame Verschuivingen

Ook verschuivingen van de belastingsdruk binnen de directe belastingen zoals syndicaten die eisen halen bij een overheidsbeslag van meer dan 50% niets meer uit. Het maakt voor de productieve burger (loontrekkende zowel als zelfstandige) niet uit of hij belasting betaalt op zijn bruto beroepsinkomen dan wel op het netto spaarsaldo dat hij daarvan overhoudt. Integendeel; huur- en spaarbelastingen maken de werkloosheidsval alleen maar dieper omdat ze specifiek de marginale fractie van het inkomen treffen: de fractie die overblijft nadat al de gezinslasten zijn betaald. Zo lang de globale directe belastingsdruk niet daalt zijn de stimulansen niet hersteld.

Gezinnen ervaren belastingen op vermogen dat al de loodzware Belgische loon- of winstbelasting heeft ondergaan en door jarenlange inflatie is aangevreten trouwens ook als een hoogst onrechtvaardige dubbelbelasting. Die is vooral pijnlijk voor modale werknemers en zelfstandigen, voor wie vermogensinkomsten een onmisbaar supplement zijn ter aanvulling van hun veel te klein pensioen.

Vermogensbelastingen dreigen bovendien het precaire evenwicht op de huur- en kapitaalmarkten te verstoren. Nu al kampen we met een chronische krapte op de markt van huurwoningen terwijl de jarenlange negatieve reële rente de spaarzin al dusdanig heeft aangetast dat binnenlandse financiering van onze bedrijven in het gedrang komt. De structurele uitverkoop aan buitenlandse groepen van Belgische sterbedrijven (QuickStep, Alpro...) en zelfs strategische sectoren (Electrabel, Fortis...) is daarvan het meest alarmerende symptoom. Maar ook het feit dat 56% van onze staatsobligaties nu al in buitenlandse handen zijn is allerminst geruststellend.

Ontvetten, saneren en dereguleren

Er blijft maar één structurele oplossing voor onze hopeloze budgettaire situatie: de staat radicaal ontvetten en zo snel mogelijk van ballast ontdoen. Net zoals een bedrijf in moeilijkheden zijn verlieslatende afdelingen vroeg of laat moet sluiten of afstoten, zal ook onze hooginefficiënte NV België zijn overbodige structuren moeten ontmantelen. Van de zes bestuursniveaus: gemeentes, intercommunales, provincies, regio's, het nationaal en het Europees niveau, zijn er minstens drie te veel. Maar ook publieke “diensten” die meer kosten dan de toegevoegde waarde die ze genereren zullen we moeten afschaffen.

In de omschakeling op “survival mode” kunnen we geen taboes meer uit de weg gaan en zullen we het onontbeerlijke van misbare moeten scheiden. Hebben we in het overvolle medialandschap echt nog geldverslindende staatsradio en staats-TV nodig? Of een driedubbele Vlaamse, Waalse en Belgische vertegenwoordiging in het buitenland? Is die 19e eeuwse ijzerweg met een reële kilometerkost van een Bentley nog wel een vervoermiddel van onze tijd? Zijn ziekenfondsen en syndicaten niet veel te dure en door de technologie totaal achterhaalde doorgeefluiken voor ziekte- en werkeloosheids- uitkeringen? Maar ook de strijd tegen corruptie, normvervaging, sociale misbruiken en willekeurige subsidies kan nog miljarden besparingen opleveren. Er is geen tijd meer voor geklungel in de marge, en al evenmin om de overbodige paperassen te digitaliseren. We moeten de bureaucratie en publieke betutteling niet efficiënter maken, maar integendeel structureel uitroeien. We moeten dereguleren en privatiseren zo niet gaan we Zimbabwe achterna.

Vlaamse betuttelingsdrang afbouwen

Ook het Vlaams niveau kan niet ontsnappen aan de noodzakelijke deregulering. De recente wildgroei van het ambtenarenbestand en de overtollige bureaucratie situeert zich immers vooral bij gemeenten en gewesten. Het “Ruimtelijk Structuurplan Vlaanderen” is zo’n frappant voorbeeld van bureaucratische inmenging die Vlaanderen veel meer schade heeft berokkend dan voordeel. De gigantische werkingskost van die mega administratie betekent niet alleen een zware belasting voor de gemeentelijke budgetten. De centrale planning en veel te restrictieve zonering heeft vooral een artificieel tekort aan bouw- en industriegrond georchestreerd met als gevolg dat de Vlaamse bouwgrond nu al driemaal zo duur is als de Waalse.

Vlaanderen kan morgen op eigen initiatief dit kunstmatig bouwgrondtekort ongedaan maken, bouwgrond weer betaalbaar maken en meteen de bouwsector de “boost” geven die zo dringend nodig is. Jonge gezinnen nu nog opzadelen met veel te hoge bouwgrondprijzen bovenop de quasi onaflosbare staatschuld van 100% van het BBP en ongedekte pensioenverplichtingen van zo’n 300% betekent een ondraagbare aanslag op hun budget. Deze generatie jongeren moet nu al opdraaien voor het gros van de vergrijzing. Ze zal elk beetje hulp daarbij hard nodig hebben. Willen Vlamingen hun productieve generatie alsnog in het land houden dan zal Vlaanderen zijn dure betuttelingdrang en zijn contraproductieve bureaucratie moeten afbouwen. Als politici niet bereid zijn die sanering ordentelijk te organiseren, zal geldgebrek hen uiteindelijk daartoe dwingen, mogelijks in de grootst denkbare chaos.

Dit artikel werd door Paul Vreymans bij IFF ingezonden.
De bijhorende grafieken kan u via deze link bekijken.


9 Comments:

At 5/10/09 14:51, Anonymous Anoniem said...

De oplossing ligt nochtans voor de hand: heffing op grondwaarden!

Particulier eigendom van natuurgaven als grond, water, lucht en licht is onnatuurlijk en nergens op gebaseerd; ze behoren de mensheid als geheel toe en aan niemand in het bijzonder. Eigendom van grond kan daarom geen absoluut maar slechts een relatief recht zijn, met de bijbehorende plicht tot zorg en goed gebruik.

Het opeisen door het individu van wat de gemeenschap toebehoort is een bron van ellende.

In zijn in 1879 verschenen boek "Vooruitgang en Armoede", met als subtitel ‘Een onderzoek naar de oorzaken van economische depressies en het toenemen van armoede met het toenemen van rijkdom’, toonde Henry George de vérstrekkende gevolgen daarvan aan. Om aan de problemen een eind te maken is het voldoende dat de pacht, het deel van de produktie-opbrengst dat niet te danken is aan werk maar aan de kwaliteit of ligging van de gebruikte grond, aan de gemeenschap wordt afgedragen. Dit is dan de 'enige belasting' (‘single tax’) die noodzakelijk is; alle andere vormen van belasting kunnen worden afgeschaft!

 
At 5/10/09 16:58, Anonymous Anoniem said...

@anoniem
EVEN REKENEN

België telt 30528 km². Dat is 3.052.800 Ha, inbegrepen bossen, moerassen, heide en wildernis (weliswaar exclusief de territoriale wateren) . Als we alle mogelijke pacht daarvan rekenen aan het pachttarief voor allerbeste landbouwgrond (ca. 200€/Ha) is dat 610 miljoen Euro. Het gat in de begroting van alleen dit jaar is wel zo’n 30 miljard Euro. Trouwens hebben ze zo’n collectief model al niet eens in Rusland uitgeprobeerd ?

Even Relenen

 
At 5/10/09 17:56, Anonymous Anoniem said...

In Rusland?

EVEN NADENKEN

Marx oordeelde dat "The whole thing is...simply an attempt, decked out with socialism, to save capitalist domination and indeed to establish it afresh on an even wider basis than its present one."[Karl Marx - Letter to Friedrich Adolph Sorge in Hoboken]

---

Heel de menselijke samenleving schept de economische waarde van grond en grondstoffen.

Daarom dient voor gebruik daarvan uitsluitend te worden betaald aan alle leden van de

gemeenschap. Dit vervangt de noodzaak tot belastingheffing. Géén heffing, belasting op het resultaat van de bedrijvigheid, lonen, salarissen, producten, huizen, gebouwen, enz.

Wél GRONDRECHT INNEN, innen van gebruiksrechten van grond, grondstoffen, energie, water, lucht, enz., zonodig aangevuld met een selectieve belasting op milieubelastende consumptieve bestedingen.
----
Geolibertarianism is a libertarian political philosophy that holds, like other forms of libertarian individualism, that each individual has an exclusive right to the fruits of his or her labor, as opposed to this product being owned collectively by society or the community. In other words, geolibertarians support private property. However, unlike royalist forms of libertarianism, geolibertarianism holds that all land is owned in common by society and may not become private property. Therefore, if individuals claim the land as their property they must pay rent to the community for doing so. They hold that private property is the product of labor, and since land itself was not created by human labor, it cannot rightfully be considered the property of any individual. Geolibertarians generally advocate distributing the land rent to the community via a single land value tax.

Thomas Paine defined this in Common Sense.
Men did not make the earth. It is the value of the improvements only, and not the earth itself, that is individual property. Every proprietor owes to the community a ground rent for the land which he holds.

http://novalibertas.blogspot.com/2006/12/introduction-to-thomas-paines.html

cf. Effects of Not Collecting Site Rent
http://www.wealthandwant.com/themes/Effects_of_Not_Collecting_Site_Rent.html

 
At 5/10/09 19:16, Anonymous Anoniem said...

EVEN DOORDENKEN

@anomiem
anomiem zei
"Het opeisen door het individu van wat de gemeenschap toebehoort is een bron van ellende."

Doordenkertje denkt dat
"Het opeisen door de gemeenschap van wat het individu toebehoort bron van alle ellende is."

 
At 6/10/09 09:43, Anonymous Anoniem said...

"The increase in the value of land, arising as it does from the efforts of an entire community, should belong to the community and not to the individual who might hold title.”

John Stuart Mill, "Principles of Political Economy", bk.5, ch.2, sec.5.
----
HENRY GEORGE: THE RELEVANCE OF HIS PHILOSOPHY TODAY

To understand how much more, we need to understand how Henry George defined “land”. Land includes not only the surface of the solid earth, but the water and minerals below the surface, the air space above the earth, and the lakes, rivers, and oceans.

This opens the Georgist remedy to not only having government tax the rental value of land, but securing royalties on gas, oil, and all minerals extracted from the earth. It also suggests that government should be charging for the use of radio frequencies and satellite orbits. The proceeds from these royalties and fees belong to the entire community, according to Georgist philosophy, not merely to the individual or corporation claiming ownership of the land under which the minerals are found.

www.groundswellusa.org/lawrence_0207.htm

 
At 6/10/09 09:52, Anonymous Anoniem said...

Milton Friedman Interviewed

The Times Herald, Norristown, Pennsylvania; Friday, 1 December, 1978

----
Question: I find income tax totally antagonistic to true free enterprise. Can we run the country without income tax?

Dr. FRIEDMAN: There's a sense in which all taxes are antagonistic to free enterprise . . . and yet we need taxes. We have to recognize that we must not hope for a Utopia that is unattainable I would like to see a great deal less government activity than we have now, but I do not believe that we can have a situation in which we don't need government at all. We do need to provide for certain essential government functions - the national defense function, the police function, preserving law and order, maintaining a judiciary. So the question is, which are the least bad taxes? In my opinion the least bad tax is the property tax on the unimproved value of land, the Henry George argument of many, many years ago.

 
At 6/10/09 10:53, Anonymous Anoniem said...

Wat Milton Friedman voorstelt kan alleen bij een overheid die beperkt is tot de essentiële publieke dienstverlening.

NOG EVEN REKENEN
België telt 30528 km². Dat is 3.052.800 Ha, inbegrepen bossen, moerassen, heide en wildernis (weliswaar exclusief de territoriale wateren) . Als we alle mogelijke WAARDE daarvan rekenen aan het KOOPWAARDE voor goede landbouwgrond (ca. 12500€/Ha) is dat 38 miljard Euro. Dus als je alle grond zou CONFISCEREN heb je voldoende voor hooguit 3 maanden Belgisch overheidsbudget. Bij mijn weten kun je maar één maal confisceren.

In Friedman’s opinion the least bad tax FOR SMALL GOVERNMENT is the property tax on the unimproved value of land,
In my opinion the least bad tax FOR BIG GOVERNMENT is the CONSUMPTION tax.

Eerst moet het overheidsbeslag naar omlaag. Anders blijft het dweilen met de kraan open.

Cijferaar

 
At 6/10/09 13:41, Anonymous Anoniem said...

Consumtion tax?

What is a market in its purity? The pure free market does not mean "anything goes." In a pure market, all activity is voluntary for everyone in the economy. The meaning of voluntary human action is that a person may do anything that does not coercively harm others. So long as one does not invade the domain of others, there is no legal restriction or cost imposed on human action.

That implies that there be no tax on human action: no sales tax, no income tax, no value added tax. As libertarians say, taxation is theft.

(...)

Governments are financed by force based on ability to pay, meaning government's ability to extract. Taxes on income, sales, and value added have no direct relation to any benefit.

Governments could act more like private communities if they at least financed their services according to the benefit principle. Since land value reflects the capitalized benefits, a tax on land value would at least pay back land values generated by civic goods, and without imposing the excess burdens caused by taxes on capital and labor. Since the land has a fixed supply and has no cost of production, charges based on land value do not hurt productivity.

But, unlike classical economists such as Adam Smith and David Ricardo, apparatchik economists ignore the important role of land in the economy. They claim that land rent is a tiny portion of gross domestic product. Why do they say this? Because national income accounts say this. Who calculates GDP? Government. So we have bad apparatchik doctrine based on false and misleading government data! Even free-market economists have been fooled!

Unfortunately the Baltic states and the other countries in the former Soviet empire have adopted dysfunctional western tax systems, taxing income, sales, value added, and enterprise. This has limited the full flowering of the economies of Lithuania and other misdeveloped states. The economy of Russia and some of the other former Soviet republics have been crippled by apparatchik fiscal policies.

www.isil.org/resources/fnn/.../fred-foldvary.html

 
At 6/10/09 15:03, Anonymous Anoniem said...

Alleen de Staat en de Maffia gebruiken dwang en dreiging met geweld om zich voor hun "diensten" te laten betalen.

zie deze Youtube :

http://www.youtube.com/watch?v=EByzptsHeGg&feature=related

 

Een reactie plaatsen

<< Home

<<Oudere berichten     Nieuwere berichten>>